Loading...
 

Het boek Ester

2 Foto


...page... Wiki page pagination has not been enabled.

Ester

De tekst

Het boek Ester in een notendop

Ester was een mooi meisje. Ze woonde in Perzië omdat haar grootvader daar als gevangene was terechtgekomen. Omdat haar beide ouders gestorven waren werd ze opgevoed door haar oom Mordechai, die werkte voor koning Ahasveros. Die koning was gehuwd met Wasti. Maar hij verstootte haar, toen ze tijdens een feest ruzie kregen. Omdat de koning een nieuwe koningin wou, liet hij zijn dienaars de mooiste meisjes van zijn rijk zoeken. Ester werd gekozen en werd de nieuwe koningin. Maar niemand wist dat ze joods was, ook de koning niet.

Op een dag hoorde Mordechai, de oom van Ester, twee hovelingen die een aanslag tegen de koning planden. Hij waarschuwde Ester. Die zei het aan de koning. Toen de koning dat hoorde, werd hij woedend en liet de twee doden. 'Schrijf dat in de boeken en zet er de naam van die Mordechai bij', zei de koning tegen zijn secretarissen. 'Zo vergeten we nooit wat er gebeurd is.'

Intussen benoemde koning Ahasveros Haman tot zijn eerste minister. Die eiste dat iedereen voor hem zou knielen. Op een dag kwam Haman Mordekai tegen.
- Mordekai, waarom kniel je niet voor mij?
- Ik ben een jood. Ik kniel alleen voor God.
Haman was woedend en liep naar het paleis.
- Waarde koning, ik wil dat alle joden in het rijk gedood worden.
- Doe wat je goed vindt.
En Haman liet een wet maken waarin stond dat het hele Joodse volk moest gedood worden op de dertiende dag van de twaalfde maand, een datum die door het lot bepaald werd. Toen Mordekai dat hoorde probeerde hij Ester ervan te overtuigen om haar volk te redden. Op risico van haar leven ging ze ongevraagd naar de koning en nodigde hem en Haman uit om bij haar te komen eten.
- Ester, waar kan ik jou een plezier mee doen? vroeg de koning toen ze aan het eten waren.
- Dat weet ik niet zomaar. Maar ik nodig jullie graag uit om morgen weer bij mij te komen eten.
Haman was enthousiast: hij werd al twee keer door de koningin te eten gevraagd! Intussen bleef hij zich ergeren aan Mordekai, die maar niet voor hem wilde knielen. Daarom liet hij een paal gereed maken om Mordekai aan op te hangen. De volgende dag wilde hij aan de koning vragen om het vonnis goed te keuren.

Die nacht kon de koning maar niet slapen. Hij liet iemand komen om voor te lezen uit de boeken waarin hij belangrijke feiten liet opschrijven. Zo werd hij eraan herinnerd dat Mordekai een tijd geleden een aanslag had verijdeld en daarvoor nooit beloond werd.
- Dat moet ik goed maken, dacht de koning.
's Morgens kwam Haman bij de koning om de goedkeuring te vragen voor het doodvonnis van Mordekai. Maar voor hij iets kon zeggen, nam de koning het woord:
- Haman, ik wil iemand eren. Hoe kan ik dat het best doen?
- Met een eretocht in de stad.
Haman dacht dat de koning hém wilde eren en dat was wat hij het liefste wou.
- Heel goed, zei de koning, organiseer jij een eretocht voor Mordekai?
Haman beet heel hard op zijn lippen.

's Avonds gingen de koning en Haman voor de tweede keer eten bij Ester.
- Ester, waar kan ik jou een plezier mee doen? vroeg de koning weer.
- Weet je, mijn beste koning, mijn leven is in gevaar en ook dat van mijn volk.
- Dat kan toch niet Ester! Wie wil nu zoiets?
- Haman wil dit, zei Ester stil.
Toen begreep de koning dat Ester een joodse was. Hij liet Haman ophangen aan de paal die hij voor Mordekai had bedoeld en benoemde Mordekai als eerste minister in plaats van Haman.
Toen de andere Joden in het land hoorden dat ze niet meer met de dood bedreigd werden, begonnen ze te dansen en te feesten.


Tot vandaag vieren de joden deze redding tijdens Poerim, een heel vrolijk feest in het vroege voorjaar.

Als je dit verhaal aan kinderen vertelt ...
... let er dan voor op niet te gaan romantiseren en te historiseren.




Namen en hun betekenis

Ester
De naam Ester kan komen van het Babylonische Isjtar of van het Perzische stareh, dat ster betekent. De naam Isjtar is vooral bekend van de beroemde Isjtarpoort te Babel.
Image.php

Men kan de naam 'Ester' ook koppelen aan het Hebreeuwse werkwoord 'satar'. In dat geval betekent Ester: 'Ik die verborgen ben'. Ester moest namelijk verborgen handelen om de redding van haar volk te bekomen.


Mordechai
Een Babylonische naam die gelijkt op Mardoek.
Mardoek was oorspronkelijk de stadsgod van Babel.
Marduk2
Later, wanneer Babel de hoofdstad werd van het Babylonisch rijk, werd Mardoek de hoofdgod van de Babylonieërs.


De goden Mardoek en Isjtar spelen een centrale rol bij het Babylonische nieuwjaarsfeest.

Dat de joden namen als Ester en Mordechai droegen, wijst op een verregaande aanpassing aan hun niet-joodse omgeving. Men kan dit negatief interpreteren: de joden blijken hun identiteit en hun geloof op te geven. Maar men kan dit ook positief interpreteren: het is een manier om te overleven in een omgeving waarbij de overmacht te groot is en de bedreiging en verdrukking te sterk.





Bij de tekst

Inhoud

Dit verhaal speelt zich af aan het Perzische hof na de Babylonische Ballingschap. Door de voorspraak van Ester wordt het Joodse volk gered.
Het boek 'Ester' was oorspronkelijk in het Hebreeuws geschreven. Bij de Griekse vertaling van de Bijbel (septuagint) in de 3e - 4e eeuw voor Christus, werden een negentigtal verzen toegevoegd, verspreid over het hele boek, om het een meer religieuze dimensie te geven: God is niet langer verborgen op de achtergrond van de gebeurtenissen, maar grijpt als het ware rechtstreeks in.



Soort boek

Ester komt over als een goed gedocumenteerde historische roman, die de oorsprong van het Poerimfeest verklaart. De schrijver wilde met zijn verhaal aantonen hoe het komt dat de Joden na de ballingschap op 13 en 14 Adar een feest vierden dat niet in de oude traditie van het volk wortelde en evenmin een godsdienstig karakter had.

Het boek is een combinatie van wijsheid en legende. Daarom is de historische schets van de hoofdpersonen wazig en is Gods handelen niet manifest aanwezig.

Het verhaal geeft de indruk geschreven te zijn naar het model van het verhaal van Jozef. Beide verhalen getuigen van inzicht in menselijk gedrag en kunnen. Hét grote verschil tussen beide bestaat erin dat de verteller van het Jozef-verhaal uitdrukkelijker Gods leiding ziet in het geheel van de gebeurtenissen, iets wat in het verhaal van Ester ontbreekt.



Betekenis

. Het boek geeft moed en sterkte aan mensen die met gelijkaardige vervolgingen moeten leven en overleven.
. God laat zijn uitverkoren volk niet in de steek.



Ideeën in het verhaal

. Soms moet je het alleen opnemen voor alle anderen. Daar is moed voor nodig.
. Wie een put graaft voor een ander, valt er zelf in.
. Wie niet sterk is, moet slim zijn.
. Wie onrecht zaait, zal onheil oogsten. (Spreuken 22, 8)
. Wie een steen voortrolt, wordt er zelf door getroffen." (Spreuken 26, 27)





Poerim

Poerim (of 'feest van de loten'), is een feest dat gevierd wordt in februari – maart. Het herinnert eraan dat Haman door het lot (= poer) de dag liet aanwijzen waarop alle joden in het Perzische rijk uitgeroeid zouden worden. De joden vieren dan de grote triomf van Ester.
Dit feest begint met een vastendag, gevolgd door twee dagen uitbundige feestvreugde met maskers en toeters. Het feest is het best te vergelijken met carnaval, waarbij kinderen zich verkleden in de personages van het Ester-verhaal en volwassenen snoep en lekkers uitdelen. Ze beluisteren dan ook dit verhaal van Ester. Telkens als de naam 'Haman' uitgesproken wordt, maken ze zoveel lawaai met ratels en andere muziekinstrumenten, dat de naam niet meer te horen is.
In de synagoge wordt de feestrol 'Ester' voorgelezen. 'Feestrol', is de naam voor een Bijbelboek dat in de synagoge wordt gelezen op een grote feestdag.





Bijbel en kunst

Georg Friedrich HÄNDEL

Esther (oratorium)
Het oratorium Esther is gebaseerd op het boek Ester in het Oude Testament en speelt zich af in de vierde of vijfde eeuw voor Christus aan het Perzische hof van Susa waar een deel van het Joodse volk in ballingschap verkeert.
Esther is het eerste Engelse oratorium van Händel dat een wezenlijk aandeel voor het koor heeft. Men vermoedt dat het werk voor het eerst werd opgevoerd in 1718.
Klik hier om dit oratorium te beluisteren.





Suggesties

EVEN TESTEN

Waar of niet waar?

Ester was een Egyptische prinses. (niet waar)
Ester was getrouwd met koning Ahasferus. (waar)
De vader van Ester heette Mordekai. (niet waar)
Haman was een minister van de koning. (waar)
Mordekai wil niet buigen voor Haman (waar)
Haman wilde de Perzen doden. (niet waar)
Ester zorgde ervoor dat de koning haar volk niet doodt.(waar)





INLEVEN

’Poppenspel’

Platen
De kinderen kleuren de bovenstaande figuren in en kleven ze op satéstokjes of stevige rietjes. Daarmee kunnen ze het verhaal naspelen.





DOEN

Hamansoren

Purim
Ingrediënten voor het deeg
250g meel, 2 theelepels bakpoeder, 100g suiker, 1 ei, 2 eetlepels gesmolten boter, 0,75 dl melk.


Ingrediënten voor de vulling
100g gemalen maanzaad, 100g gemalen noten, 100g rozijnen, 1 eetlepel gesmolten boter, 1eetlepel honing, 2 eetlepels geraspte citroenschil, 1 eetlepel melk, eigeel


Werkwijze
Kneed het deeg en rol het uit op een met bloem bestoven aanrecht.
Druk er met een glas rondjes van 5cm doorsnee in.
Meng de ingrediënten voor de vulling goed door elkaar.
Leg op ieder rondje een lepeltje vulling.
Vouw het deeg over de vulling. Bestrijk het met wat eigeel en bak het goudgeel in een matig warme oven gedurende 30 minuten.



Gregger

Een gregger is een soort ratel waarmee joodse kinderen een hels lawaai maken, telkens ze de naam Haman horen. Om een gregger te maken heb je nodig: een A4- blad, verf, verschillend gekleurde lintjes, kralen en kleefband.

. Beschilder het A4-blad met leuke kleuren of figuurtjes
. Rol het blad op. Plak een kant van de rol af met een stuk papier en kleefband.
. Vul de rol met kralen of knopen. Plak nu ook de bovenkant dicht met kleefband en papier.
. Bevestig de gekleurde lintjes aan beide uiteinden.
. Je gregger is klaar om mee te rammelen.



Portretten van de personen uit het verhaal van Ester

Maak een kopie van de close-upfoto's van de kinderen in de groep.
Plak die foto's apart op grote tekenbladen, waarop je voordien het silhouet van een persoon hebt getekend.
De kinderen spreken vooraf wie de verschillende personen in het verhaal van Ester zijn, en wie zij wensen 'aan te kleden'. Hierbij maken ze gebruik van potloden, stiften, verf en van knipsels uit tijdschriften, glitters, kraaltjes enz.



Kleuren

Esther Coloring Page 3



Knutselen

Esther
Maak de jurk van koningin Ester nog mooier door er van alles op te kleven: lapjes, stukjes gekleurd papier, draadjes en kraaltjes.
De rest mag gekleurd worden.





Het boek Ester in 'bijbelin1000seconden'

Ester 1, 1-21: De koningin wil niet optreden
Ester 2, 1-23: Op zoek naar een nieuwe koningin
Ester 3, 1-15: Haman wil Mordekai dood
Ester 4, 1-17: Mordechaï vraagt hulp aan Ester
Ester 5, 1-14: Ester nodigt uit
Ester 6, 1-14: De koning kan niet slapen
Ester 7, 1-10: Ester spreekt
Ester 8, 1-17: Het joodse volk wordt gered
Ester 9, 1-32: Haman en zijn zonen worden gedood
Ester 10, 1-3: Mordekai spreekt